Haverwerf aan de Dijle

Haverwerf aan de Dijle te Mechelen

Haver kennen we allemaal van onze voeding, het is dan ook dankzij dit voedingsproduct dat de naam Haverwerf ontstaan is. Deze straat situeert zich aan de Dijle in het centrum van de stad Mechelen. Tegenover de Haverwerf ligt het eveneens pittoreske pleintje de Vismarkt.

Haverwerf met zitgelegenheid en schaduw te MechelenAls we enkele jaren terug naar het verleden kijken lezen we dat haver aan de Haverwerf ontscheept werd door graanboten en nadien verhandeld werd.

Dit alles is begonnen in 1301 toen de Stad Mechelen van Jan II Hertog van Brabant het privilege verkrijgt voor het houden van een havermarkt, en bekrachtigd in 1356 door Lodewijk van Male, graaf van Vlaanderen. Mechelen had destijds de stapelrechten waardoor de graanboten verplicht langs de stad moesten passeren.

Drie huizen op de hoek van de Kraanstraat en de Haverwerf herinneren aan die glorierijke periode en hebben Mechelen dan ook in de geschiedenis boeken geplaatst. Als u vanaf de Tichelrij of de Persoonshoek komt heb je vanaf de Kraanbrug een fantastisch zicht op de zestiende en zeventiende eeuwse huizen Het Paradijske, De Duiveltjes en Sint-Jozef, de benamingen van deze gerestaureerde burgerhuizen en tevens onroerend erfgoed. Het is zelfs zo dat deze drie huizen vermeld staan in de Michelin gids, wat betekent dat u bij uw bezoek aan Mechelen deze pareltjes zeker niet mag vergeten.

De Kraanbrug verbind de Tichelrij met de Haverwerf

Haverwerf en de Kraanbrug te MechelenDe Kraanbrug die u toegang geeft tot de Haverwerf is een metalen draaibrug gecombineerd met een booggewelf in metselwerk. Voor de huidige brug was er op deze plaats een “passerelle”. De naam Passerelle werd pas in 1563 omgevormd tot Kraanbrug.

Eerst was het een houten brug pas in 1850 werd ze vervangen door een metalen brug. In 2014 werd deze brug volledig gerenoveerd en terug in ere hersteld. Naast de brug is er het gelijknamige restaurant en brasserie “De Kraanbrug” waar je bij mooi weer kan genieten van het bootterras “De Dijlemeeuw” met uniek zicht op de Dijle, de jachthaven en de Haverwerf.

Kijken naar de Maan

Wanneer je verder stapt in de richting van de Lamot site kom je aan de linkerzijde voorbij het beeldhouwwerk “Kijken naar de maan‘ van de kunstenaar beeldhouwer Frans Walravens ( 1928 ). Dit prachtige bronzen beeldhouwwerk is in 2007 geschonken door de Mechelse Gidsenbond, gesticht op 9 februari 1957. Kijken-naar-de-Maan beeldhouwwerk te MechelenHet is een geschenk aan de Stad Mechelen ter gelegenheid van het 50 jarig bestaan van de gidsenbond.

De Mechelse Gidsenbond staat garant voor een professionele rondleiding door Mechelen. De vrouw kijkt vanaf de Haverwerf in de richting van de Sint-Romboutstoren waar vroeger de Mechelaars de naam Maneblussers als scheldnaam hebben verkregen. Meer info vind je op de webpagina “Kunst in de openbare ruimte” van Stedelijke Musea Mechelen

Het paradijs is in Mechelen

Het Paradijs bevind zich op de Haverwerf nr 20. Het huis dateert uit de jaren 1520 tot 1525. De gevel is laatgotisch met kenmerken van vroeg-renaissance. Ook hier net zoals bij het stadhuis en andere historische gebouwen, komt de gekende Mechelse ontwerper R. Keldermans samen met J. Grootaers voor in de geschiedenis boeken.

Panelen in reliëf beelden taferelen uit van het “Aards Paradijs” en “de Boom der kennis van goed en kwaad” allen terug te vinden in het Oude-Testament. In de Kraanstraat merk je de gecementeerde zijgevel waar een schamppaal op de hoek zichtbaar is. In 1957 werd “het Paradijs” als monument beschermd.

Sint Jozef op de Haverwerf

Sint-Jozef op de Haverwerf te Mechelen1669 wat te lezen staat in een cartouche bovenaan is waarschijnlijk het bouwjaar van dit burgerhuis genaamd “Sint-jozef”. Het huis met barokgevel is heropgebouwd in 1904. Ook op dit historische huis vinden we reliëfpanelen terug met Sint-Jozef en Kind Jezus en de vermelding “Dit is in St. Joseph“.

De Duiveltjes met de houten gevel

Tussen het Paradijs en Sint-Jozef bevind zich “de Duiveltjes“, een huis met wellicht één van de mooiste houten gevels van België. 1545 tot 1550 of de 16de eeuw is de periode voor dit prachtige huis met een architectuurhistorische waarde. Het is dan ook één van de mooiste voorbeelden van een gotische houtconstructie met vroeg-renaissance-inslag.

De voorgevel werd reeds voor de eerste maal gerestaureerd in het jaar 1867. De Duiveltjes fungeren als zuilen aan de deur. Voor het zijn definitieve naam van “De Duiveltjes” verwierf noemde het huis “De Verloren Zoon” en dat kan je nog steeds zien boven de toegangsdeur in het gebeeldhouwd tafereel. ik wil nog even meegeven dat “De Verloren Zoon” ook een café was aan de nabijgelegen Vismarkt. Vandaag noemt het café “Bar Popular”.

Recepties, diners en vergaderingen …

Electrabel, toenmalig eigenaar van de huizen heeft destijds de pareltjes van Mechelen volledig gerenoveerd. In 2014 heeft Electrabel de historische huizen kunnen verkopen aan de Belgische bouwondernemer en Mechelaar Johan Willemen, vanaf dan worden ze gebruikt als ontvangstruimte voor klanten en relaties, maar het kan ook afgehuurd worden voor recepties, diners en vergaderingen via het “Hof van Beatrijs

pand Bergen-op-Zoom

Een prachtig huis aan de Haverwerf dat dateert uit 1639. Het pand “Bergen-op-Zoom” op de hoek van de Hertshoornstraat werd volledig gerestaureerd en in zijn oude glorie hersteld. Inwoners van Mechelen, de oudere generatie dan toch kennen het pand als het vergane Café “Den Herten Aas” toen uitgebaat door Frans Croes, Mechelaar en kunstenaar.Historisch pand aan de Haverwerf te Mechelen

Ook de gekende motorclub The Outlaws hebben hier enkele jaren als clublokaal en café gebruik van gemaakt. De huidige eigenaars van dit prachtige huis zijn Julius Candries en Connie Neefs, de zus van wijlen Louis Neefs.

De familie van Beethoven te Mechelen

Iedereen kent Ludwig van Beethoven. Op het einde van de 17de eeuw begin 18de eeuw verhuisden de voorouders en grootvader Lodewyck van Beethoven van Bertem naar Mechelen. Andere familieleden woonden tevens nabij Mechelen waaronder in Kampenhout, Bettincourt ( Luik ), Haacht en nog enkele andere gemeenten.

Op de Haverwerf staat trouwens een standbeeld van Ludwig van Beethoven. Ludwig, kleinzoon van Lodewijk van Beethoven ( 1712 ) kijkt met een roos op zijn rug naar zijn grootvader die een partituur vasthoudt. Het beeldhouwwerk ingehuldigd op 11 juni 2011 is van de hand van beeldhouwer Jean Paul Laenen. U kan het vinden in het verlengde van de Van Beethovenstraat, een zijstraat van de Guldenstraat die toegang geeft tot de Haverwerf.

Ludwig van Beethoven op Haverwerf te MechelenHet woonhuis van de van Beethoven familie stond oorspronkelijk in de Steenstraat, sinds 1936 dus de Van Beethovenstraat. De enige herinnering hieraan is een gevelsteen aan de gebouwen van de vroegere brouwerij “Lamot“. Misschien nog vermelden dat ik en mijn vrienden destijds onze beste danskunsten hebben getoond in de toenmalige “Beethovenkelder“, een gekende kleine maar gezellige discotheek te Mechelen.

Weetjes uit het verleden van de Haverwerf
Misschien nog een weetje is dat er vroeger niet enkel haver werd verhandeld op de Haverwerf maar dat er ook een aanvoer was van mosselen uit Zeeland (NL). Dit gebeurde allemaal aan een grote loskade aan de Sint-Annakapel, een mooie kapel die helaas door de uitbreiding van bierbrouwerij Lamot ( info ) onder de sloophamer is terechtgekomen. Het gelijknamige St.Annastraatje is gelijktijdig ten onder gegaan.

De goederen werden destijds gelost en geladen met een kraan aangedreven door een rad waarin kinderen of kraankinderen in het rad liepen zodat het hijstouw de vaten met haver, mosselen of andere goederen kon tillen in of uit het scheepsruim.

Overnachten en gastronomie aan de Lamot Site

Wanneer u een bezoek plant aan Mechelen en de Haverwerf, dan hebt u de mogelijkheid om direct in de nabijheid te overnachten. Martin’s Patershof, Hotel Mercure Mechelen Vé en het Novotel situeren zich op zeer korte wandelafstand van de Haverwerf.

Culinair genieten, een snack of een wijntje kan in de talrijke café’s aan de nabijgelegen Vismarkt waar het bij mooi weer heerlijk vertoeven is. Het meest gevoel met de vroegere Brouwerij Lamot heb je in de Lamot Site. De Site omvat een totaal renovatie waaronder het brouwgebouw, een supermarkt ( Match ), shops, een wellness-center, appartementen en bureaus.  Eet & Drankcultuur Puro is ook een deel van de Lamot Site waar u nog de nostalgie kan opsnuiven van het vroegere Lamot.

Het Cultuur- en Erfgoedcentrum Lamot is ook zeker uw bezoek waard ( info ). In het Centrum is Grand Café Lamot gevestigd waar u vanaf het hoger gelegen restaurant een uniek zicht hebt op de Haverwerf, het Dijlepad en de Vismarkt.

Bereikbaarheid van de Haverwerf

Met de auto : Q-Park Lamot, Guldenstraat 18 te Mechelen
Met de bus : Pendelbus nr 01 Deze pendelbus vertrekt aan het Centraal Station en doorkruist het stadscentrum.

Gerelateerde pagina’s : Sint-Romboutstoren, Stadhuis, Bier in de stad Mechelen,
Bron : Toerisme Mechelen, Onroerend Erfgoed, Stadsarchief Mechelen, Wikipedia, Stedelijke Musea Mechelen
Foto en video : Verschueren Eddy